Bizim Yunus her zaman efsunkâr, her vakit ranadır.

Kelimelerinden ilhamlar savrulur üstadın, dilinde şekerler ezilir.

Hangi şair kıskanmaz şu yalın ama derin ifadeyi; hangi insan meftun olmaz ona?!..

Can illerinden gelmişem

Fani cihanı n’eylerem Şu “can illeri” ifadesindeki ahenk ve şairaneliğe bakınız. İlk mısrada çarpıyor insanı. “Can illeri!..”

Birkaç kez tekrar edin bu iki kelimeyi içinizden ve gözlerinizi yumup düşünün… İşlenmiş bir dilin bir medeniyeti taşıdığını söyleyenlere hak verecek siniz. Basit gibi görünen iki kelime…

Bir şair tarafından yan yana getirildiğinde yüksek bir ilhamın bol manzaralı bahçesine götürür sizi. Sanatlı söyleyişlere, lugatlardan özel seçilmiş kelimelere, değişik üslup arayışlarına ihtiyaç yoktur bunun için. Gerçek bir şair, saf ve arı duru dilini kullanarak da şiir yazar ve hem de onu sehl-i mümteni eyler.

Öyle de, “Can illeri” tamlamasını Yunus, “Can meclisi, Bezm-i can, Elest meclisi, Bezm-i elest, Bezm-i ezel, Kalu Bela…”

gibi dinî terminoloji dolayısıyla Arapça veya Farsça kelimelerden kurulu bir tamlamaya kendi öz dilinden bir karşılık olarak kullanıyor. Hani daha dünya yaratılmamıştı da Allah önce canlarımızı var edip bizi huzuruna toplamış, sonra da cemalini göstererek sormuştu:

- Ben sizin Rabbiniz değil miyim?

Bütün ruhlar hiç şüpheye düşmeden ve hiç tereddüt göstermeden;

- Evet, dediler; elbette Sensin bizim Rabbimiz!..

Bunun üzerine Allah, “Ben de sizi birbirinize şahit tutuyorum (Bakalım ileride, size dünyada beden giydirdiğimizde bu sözünüzde duracak mısınız, yoksa dönecek misiniz?)” buyurdu ve ancak ondan sonra kalem kaderlerimizi yazmaya başladı. Bu dünyadaki imtihanlarımız işte hep o zaman verdiğimiz sözde durup durmadığımıza dairdir ve âşık için Allah’ın cemalinden ötesi kuru kavgadan ibarettir.

 Nitekim Koca Yunus şiirine şöyle devam eder:

Ben dost cemalin görmüşem

Hur-i cinanı n’eylerem

Öyle ya, Can illerinde Dost cemalini gören kişi, cennetlerdeki huriye dönüp bakar mı hiç?

Ne diyelim: “Yunus bir söz diyesi, başka söze benzemez”

İSKENDER PALA

Selâm Sana, Âlemlerin Rahmeti, 

Gönüllerin, iki cihan serveti, 

Yedi katlı semâların zîneti, 

Selâm Sana, Yâ Muhammed Mustafa.
 

Selâm Sana, Âlimlerin yücesi, 

Göklerdeki ilk Nûr’un üç hecesi, 

Şâhit Sana âyetlerin nicesi, 

Selâm Sana, Yâ Muhammed Mustafa.

Selâm Sana, ümitlerin elçisi, 

Kıyâmet gününde, sırat bekçisi, 

Ümmetin, Allah’a yalvaran sesi, 

Selâm Sana, Yâ Muhammed Mustafa.

Selâm Sana, Cennetlerin yoldaşı, 

Sevgi san’atının, usta nakkaşı, 

Rabb’in en sevgili kulu, sırdaşı, 

Selâm Sana, Yâ Muhammed Mustafa.

Selâm Sana, Peygamberler Sultânı, 

Gönüller mimârı, canlar cânânı, 

Mahşer tayfununda, ruhlar mekânı, 

Selâm Sana, Yâ Muhammed Mustafa.

 
Selâm Sana, ad ve sıfat zengini, 

Cihana vermedi, Allah dengini, 

Ve kimseye, o nûrâni rengini, 

Selâm Sana, Yâ Muhammed Mustafa. 

Cengiz Numanoğlu

Yağmurun yağmadığı şehirler düşlerken sana ben. Yorgun karanfillerin sencil denizlere düşüşü geldi aklıma. Dalgalanmamış bir denize kaç çocuk gözyaşı dökebilir diye sormuştun bana. Cevabını yokluğunda buldum. Ağlayan bir çocuk için kaç deniz dalgalanabilir alemde.

İşte böyle yâr.

Kendi kendime sorduğum soruların cevabını yalnızlıktan aldığım günün adıydı aşk belki de. Sözlerin içinden seçilen bir sözdü. Hiç kimseye ve herşeye dair bir hissin sürüncemesi. Vaktin ipliğini hüzne saran annelerin, çocuklarına gözyaşlarından bir mezar kurabilme elemi.

Aşk her dilde aynı diyorlardı ama aşkın hangi dile mukabil olduğunu kimse bilmiyordu. Şehrin vakanüvistleri kendi usaresinde yatan müessir korkuya biat etmişti. Ve yeise düşen her gönülde bir leyla düşlemesiydi aşk.

Mecnunca bir çaresizlik gezinirken parmak uçlarında aşksız kentin. Sahraları kırmızı bir alev topunun bergüzârlığıyla yakan İbrahim'lere haramdı aşk. Tahrimen mekruh kılınmıştı kölelik denizinde özgür bir aşkın gemisini yürütmek.

Ah yâr.

Yarasaların dahi tersinden göremediği yegâne varlıktı aşk. Dik ve onurluydu. Boyun eğmezdi hiçbir kuvvete. Herkes herşeyi satın alabilirdi. Ama pazarda her akşam satılamayanlar listesinde aşk vardı. Yitik bir ömrün tek hatırasıydı aşk. Müzmin bir ticaretin tek bakiyesi.

Sana ellerimle gökyüzüne fırlattığım yağmurları sunmak isterdim. Toprağa düşmeden daha, damlaları avcunda biriktiren çocukların şarkısını dinletmek. Suya yazılan her yazıya adının katrelerini karıştırdım yâr. Bu yüzden adını ebru koydum senin.

Ah yâr.

Yeryüzünün bütün kuşları ve bütün hüzünleri adına, sana en kutsal aşkın yeminini vermeye ramak kalmışken. Yarama tuz diye basılan bu sessizliğin alamet-i fârikası nedir. Nedir bana gecenin içinde karanlığı dahi beyazı gösteren sır. Esrârını bilebilseydim avcumdaki güneş çiçeklerinin, gölgelemezdim gönül bahçeni ellerimin yağmuruyla.

Sana toprağın arasındaki çatlaktan yağmura bakan bir ölünün sözleriyle susuyorum. Konuşsam dilimi mimleyecek yağmur halkaları. Aşktan yanan kalbime buz düşleri üşüşecek. Susmalıyım yâr. Bağıracaksam sana mahşerin on beşinci günü. Susmalıyım.

Bilirsin yâr.

Baharı beklemeyen yaprağa konmaz yusufçuk kuşları. Zemherileri göğsünde eritmeden hangi baharın müjdelerini duyabilirsin. İşte şimdi. Kemik sesleri törpülüyor hüznümün kılcal damarlarını. Ve cehenneme bir bilet ısmarladım ben. Aşkı kim kirletirse onun adına kesilecek. Ama sen yâr. Senin adın yâr. Cennet'i kalbeyleyen erguvan kokularına karışır adın.

Bilesin yâr.

Gümrâh bir ırmağın son damlasını aşk ile yıkayıp sana akacağım sonsuzluğun dehlizlerinden. Mısra mısra yollarına adanıp hece hece secdene kapanacağım. Bir Leyl rüyası bu yâr. Gözlerimiz kapanınca göreceğiz.


Unutma yâr.
Aşk yaşarken ölsede
Öldükten sonra yine yaşanır

(İbrahim Sâki)